Co-creatie van scenario’s

Scenario’s zijn een van de instrumenten die ons helpen na te denken over de toekomst. Om vat te krijgen op de vragen van vandaag. Maar ook als input om na te denken voor toekomstige businessmodellen. De toekomst laat zich niet voorspellen, dat moet je dus ook niet verwachten van scenario’s. Wel bieden zij het voordeel om nu al na te denken hoe jouw organisatie in de verschillende scenario’s succesvol kan zijn. Aan de hand van een recente case leg ik in dit artikel de 7 stappen uit om 4 scenario’s te co-creëren.

De Nederlandse bijenhouderij

Een sector die onder grote druk staat om innovatieve nieuwe businessmodellen te ontwikkelen is de Nederlandse bijenhouderij. Honingbijen dragen in grote mate bij aan de bestuiving van allerlei gewassen die ons dagelijks menu gevarieerder maken.  Denk aan de inzet van bijenvolken bij openluchtteelt van appels en peren of koolzaad, maar ook aan bessen of aardbeien. Onder glas of in tunnels worden bijen ingezet voor de bestuiving van bijvoorbeeld paprika’s, courgettes en aardbeien.

Voor een imker is de bestuivingsperiode lucratief vanwege de bestuivingsvergoeding die met de teler is afgesproken. Na de bloei kan er vaak honing worden geoogst.
De bijen waren voor de teler van belang om later in het jaar een grote oogst te kunnen afzetten. Zo kunnen imkers en telers samen verdienen met bijen.

Gebrek aan bloeiende natuur is een van de oorzaken dat de stand van zowel solitaire als honingbijen in ons land achteruit gaat. Op grote schaal meer bloeiende natuur creëren is een vereiste voor het terugkrijgen van een goede bijenstand in ons land, in Europa.
Op ‘grote schaal’ kan bereikt worden door op kleine schaal rekening te houden met wat er nodig is voor bijen. Stroken met de juiste bloeiende gewassen, een erf voorzien een gevarieerdere beplanting of een berm niet maaien op het hoogtepunt van de bloei, maar pas daarna.

Challenge

MoeCo-creatie van scenario'st je wel of niet investeren in een educatief centrum? Dat was de vraag waarmee een divers team van 24 man, vanuit allerlei sectoren en het Nederlands Centrum voor Directeuren en Commissarissen, met Imkerij de Werkbij aan de gang gingen. In slechts 4 uur co-creëerden zij 4 toekomstscenario’s Educatie voor deze Imkerij. Hoe kwamen zij tot het gewenste resultaat?

 

 

Infographic scenario denken

In de Infographic hieronder heb ik de 7 stappen in scenario denken uiteengezet.

7 Stappen in scenario denken

1. Vaststellen belangrijke factoren voor succes en falen
Na een inleiding en rondleiding door de Imker, moesten de deelnemers met elkaar factoren identificeren die van belang zijn voor het nemen van toekomstige beslissingen. Wat bepaalt of de beslissing om met Educatie aan de gang te gaan succesvol of juist een mislukking zal blijken te zijn?

2. Identificeren van trends die invloed hebben op de factoren
Het doel van het identificeren van trends is om iedereen te laten praten over wat zich in de Co-creatie van scenario'swereld voordoet zodat alle perspectieven aan bod komen. In samenwerking met elkaar werd een creatieve mind-map gemaakt waarin, in rap tempo, alle trends werden benoemd die van invloed zijn op Educatie voor de Bijenhouderij en in het bijzonder Imkerij de Werkbij. Tot slot werd er een clustering gemaakt die resulteerde in 6 leidende trends.

 

3. Rangschikken van trends naar impact en onzekerheid
De cruciale vraag in scenario denken is met welke trends je rekening dient te houden. Belangrijk hierbij is dat je de vraagstelling goed in het vizier houdt. In onze case was de focus op de vraag: ‘Kunnen wij met Educatie over bijen en de Imkerij een verdienmodel maken?’

Co-creatie van scenario'sDe belangrijkste trends werden bediscussieerd en geplot op de mate van onzekerheid en impact. Onzekerheid wil zeggen dat het onzeker is of het in de toekomst de ene of de andere kant opgaat. Impact zegt iets over de mate van invloed op de faal -en succesfactoren.

4. Bepalen van de logica van de scenario’s
Na een intensieve dialoog in de voorgaande stap was het tijd om het fundament van de scenario’s te leggen. Welke 2 trends zijn het meest bepalend voor de scenario’s? Welke logica zit erachter? Deze logica vormt zich door de twee trends met de grootste impact en onzekerheid op twee assen te zetten. In onze Educatie case kwamen we op Onkunde versus Kunde en Onpersoonlijk versus Menselijk (zie foto hiernaast).

5. Invullen van de scenario’s
De basis van de scenario’s is nu gelegd. Verdeel de deelnemers in 4 subgroepen met een zo groot mogelijke diversiteit. Zodat een scenario vanuit alle perspectieven beschreven kan worden. Iedere groep werkt een scenario uit. Bij de invulling is het belangrijk om de scenario’s zo concreet mogelijk tot leven te brengen. Maak er een aantrekkelijk verhaal van!

6. Bepalen van de implicaties van de scenario’s
Voor ieder scenario keken de subgroepen naar de implicaties van het scenario. Daarmee bepaal je de waarde van de opgestelde scenario’s voor het heden.

7. Delen van de eindresultaten met elkaar
Co-creatie van scenario'sWelke keuze dient Imkerij de Werkbij nu te maken om in de toekomst succesvol te zijn? In drie van de 4 scenario’s bleken bijvoorbeeld een Club, een Kenniscentrum of een Gilde richtingen te zijn om succesvol te zijn. Het opzetten van een educatieve omgeving lijkt een goede keuze te zijn. Daarmee werd deze co-creatie workshop afgerond.

 

 

Toekomstscenario’s en nieuwe businessmodellen

Co-creatie van scenario'sEen logische stap nadat de toekomstscenario’s zijn ontwikkeld is om in een tweede co-creatie workshop de deelnemers te vragen voor elk scenario een geschikt businessmodel te ontwikkelen. Het business model canvas is een praktisch tool dat daarvoor zeer goed bruikbaar is. De Pressure Cooker Omgeving helpt je in kortere tijd tot scenario’s en nieuwe business modellen te komen met meer resultaat en plezier!

Hoe helpen scenario’s jou?

Op welke manier hebben scenario’s jou geholpen bij het nemen van beslissingen om succesvoller te zijn?
Plaats jouw antwoord in het reactieveld hieronder – da’s meteen een mooie stap om te zorgen dat iedereen zijn succes met scenario denken vergroot.

Help je mij dit artikel te delen?

Vergeet niet om dit artikel te delen met je netwerk door op de Tweet, Like, Share of Google+ knoppen onderaan deze pagina te klikken, zodat ook jouw relaties er plezier van kunnen hebben.

Op jouw toekomstig succes!
Marieke

Ontvang de meest actuele artikelen per e-mail en de GRATIS Podcast Succesvollere Communities


Loading ... Loading ...

Geen reacties

Laat een reactie achter


+ zes = 11